Municipalité
 ↑  
Services et N° utiles
Flash infos
 ↑  
C.R. de réunions

Les Associations

Intercommunalité
La vie locale
 ↑  
Recherche sur le site
Recherche sur le site
Archives
 ↑  
Etat civil
 ↑  
Urbanisme
 ↑  
Ressources locales
Histoire
 ↑  
Patrimoine
 ↑  
Nouveautés du site
(depuis 15 jours)

 L’abbé Sylvain Toulze vivait à Trespoux, mais il avait en charge plusieurs paroisses aux alentours dont celle de Villesèque – Trébaïx où il a laissé des souvenirs inoubliables. En plus de ses charges d’ecclésiastique, ce curé à été un fervent défenseur de la langue occitane ; nous laisserons donc Patrick Delmas, Majoral du Félibrige dont Sylvain Toulze a été son initiateur dans la langue d’oc, lui rendre un vibrant hommage.

 

Silvan Toulze e Juli Cubaynes.

sylvain Toulze.jpg

 

 

OMENATGE

 

SILVAN TOULZE

 

LO MORMOLH DE L'ETERNITAT

 

Paul Froment (1875‑1889), Juli Cubaynes (1894‑1975), Silvan Toulze (1911‑1993), cadun a son biais balhèt un rai de glària occitana e un flar de clartat a la tèrra carcinòla. Podètz totjorn córrer per ne trapar coma aqueles ! Lo 15 de mai de 1993, s'escantiguèt Io majoral Silvan Toulze. President d'onor de la seccion carcinòla de L’IEO, a daissat una traça sens rebrèca dins l'istòria de nòstra lenga. Se merita plan que l'onorèm a l'escasença de l'arnassada generala.

 

Nascut Io 9 de genièr de 1911 al Cayre, comuna de Grealon, conoguèt pro pauc son paire Faustin Toulze a disparegut a Vaux‑les‑Palameix (Meuse) lo 24 de setembre de 1914. N'es que de legir los ressons dolorós del poëma " Disapregut " per comprene Io patiràs del jove Silvan e de sa sèrre Aurelia. Tota guèrra trigòssa misèria : macats pel malastre, Io sovenir esmogut e la dolor se perlongaràn e demoraràn de contunh.

Coneissiam pas pauròts la pèrda qu'aviàm facha !

Mas ara que sèm bèls,

Comprenèm lo malur e l'orror que nos cacha

Quand venèm orfanèls... (1)

 

Fidèl a sa fe e a sas idèas, dintrèt al pichon seminari de Gordon puèi al grand seminari de Cáurs. Aviá ja clavelat al còr un amor brandant per la literatura e la poësia. S'avisèt tanben que sa lenga mairala n'èra pas qu'un simple patoès o la lenga dels païsans e de las colhonadas mas una lenga cargada d'èime. En 1925, per una d'aquelas estranhas escasenças, Io felibre Juli Cubaynes venguèt rector de Grealon, terrador nadalenc de Toulze. La lenga de cada jorn aqui qu'un jorn la troba vestida d'aur e enaussada en glària per l'engenh d'aquel bèl trobaire ! Es pas de creire l’embolh que botèt dins son astrada. Cubaynes, " mon mèstre ", l'adralhèt sul camin de la lenga d'òc e l'abeurèt a la dotz occitana.

La man dins la man d'un bèl poëta savi

Qu'enregava pel flac boeiròt, començavi

d'ensajar de tenir l'esteva... (2)

 

Aqueles ligams se mudèron lèu en una amistat pairugala e prigonda. Toulze n'a totjorn servat de remembres gostoses. " Aquel ôme li devi gaireben tot tirat la vida ", li avèm entendut dire mai d'un còp. Fins a la mòrt, perdurèt un afrairament blós e duradis.

 

Ordonat prèstre Io 19 de julhet de 1936, passèt a Trespotz coma curat de la parràquia. Ne'n gardarà la carga duscas al mes de març de 1991 ! Presiquèt en òc pel primièr còp lo 8 d'agost de 1937 a Vilafranca de Roërgue per la fèsta felibrenca de la Sant Justin. Se remarquèt còp sec en cadièra sa paraula aisida e poderosa que se cunhava dins l'esperit dels fidèIs. D'aqui enlà, portarà la paraula de Dieu de centenats e de centenats de còps. Dins fòrças glèisas del Carcin, de Scèus a Lorda, de Bordèus a las Santas Marias de la Mar. Se pòt quitament dire que los marrits crestians anavan a la messa per onorar l'òme que pregava en lenga nòstra. Prèire d'elèit, sabià dins los presics apariar l'Escritura Santa e la poësia d'òc.

 

Mobilisat Io 3 de setembre de 1939, fach presonièr Io 18 de junh de 1940, demorèt embarrat dins Berlin dusca al 26 d'abrial de 1945. La farn e la languina seràn las enduras de cada jorn. Son lirisme poëtic s'afortis. Es en aquela passada que botarà al punt son primièr libre La canta del faidit:

Caitiu dins un pais plan luènh, soi revengut

A l’ostal, als endreches, al temps de ma jovença,

Filar remembres qu'embelinan ma dolença :

E n'ai tescut apèi la tèla de mon cant. (3)

 

Aquel recuèlh de poëmas foguèt polidament flocat als Jòcs Florals de Tolosa en 1943 e estampat en 1954. Nòstre valent felibre èra pas a cap de rega ! Faguèt espelir una òbra de tria que Io butèt en primièra renguièra dels trobaires occitans. Sachèt recaptar dins sos libres l'ama d'un pais prigondament: aimat.

Escriguèt d'articles en lenga nòstra dins lo jornal La Vida carcinòla, d'articles que signava " lo sartron ", escais‑nom de sa familha. Los legeires se congostavan d'aquelas paginas saborosasa e viventas. Aquela tièra s'estirèt de 1957 a 1971. Sa lenga rica plan enrasigada dins lo sieu terrador beluguejava de tota son ardor.

 

D'una independéncia del caractèr viva, de vegadas un bocin frondejaire, se daissava pas caupir los artelhs. Èra pas per plan dire un d'aqueles que cercava pòrtas de darrèr... Lo sieu còr coma la sià pòrta èran ça que la totjom duberts e se copava totjorn en tròces per far genta e arderosa aculhida. Encontrèt d'òmes de son temps, predicators, militants, escrivans de lenga d'òc (Mouly, Salvat, Bodon, Mathieu, ... ) que venguèron totes sos amics. Daissèt de caire, sa vida tota, los guirguilhs e las polemicas de tustaboisses que des­parricavan lo monde occitan.

 

Capiscòl de l'Escòla Occitana li butèt un pretzfach sens deca de 1973 a 1989. Prenguèt tanben una plaça de tria dins l'organisa­cion del Romavatge annadièr de Lorda a la bauma de Massa­vièlha. Mèstre es Jòcs Florals, majoral del Felibrige, la cigala d'aur li foguèt espindolada sul pitre a la Santa Estèla de Besièrs en 1961. Cavalièr de la legion d'onor, totjorn aimat, present e venerat, gausissiá d'un respèct e d'una simpatia coma se'n vei pas gaire.

Partajava sas oras entre son sacerdòci, la lectura, los amics e la caça.

Dels Mazuts a las Passadas

De Pech de la Glaira a Senilh Ai mai de gresas trevadas

Que cap de pòrta‑modilh. (4)

AI fial de las sasons, galopava Io païs a l'espèra d'aurelhudas o perdigals. La dubertura de la caça li balhava totjom de pru­sors !

 

Dusca al darrièr rajàl de fòrça, demorèt un arderós apòstol de nòstra lenga. Es a nosautres ara a donar l'exemple e passar als joves la flama que nos abranda.

 

Patric DELMÀS

 

Paul Froment, Juli Cubaynes, Silvan Toulze, cadun a son biais balhèt un rai de glòria occitana e un flar de clartat a la tèrra carcinòla.

Silvan Toulze : una independéncia del caractèr viva, de vegadas un bocin frondejaire, se daissava pas caupir los artelhs.

Partajava sas oras entre son sacerdòci, la lectura, los amics e la caça.

 

1) Disparegut in La canta del faidit

(2) Gardaire d'oe­lhas e de musas, in La canta del faidit.

(3) Lettre dédicatoi­re, in La canta del faidit.

(4) Lo pais que te farai veire, in Cante que cante.

 

Voir un site bien documenté sur Sylvain Toulze en cliquant ICI

 

Le corps de Sylvain Toulze a quitté le cimetière de Trespoux en juillet 2006 pour aller à Gréalou, comme sa famille le demandait.


Date de création : 27/06/2006 @ 00:28
Dernière modification : 25/01/2013 @ 22:20


Réactions à cet article

Personne n'a encore laissé de commentaire.
Soyez donc le premier !



 
Prévisualiser...  Imprimer...  Imprimer la page...
Prévisualiser...  Imprimer...  Imprimer la section...
Préférences

Se reconnecter :
Votre nom (ou pseudo) :
Votre mot de passe


  Nombre de membres 4 membres
Connectés :
( personne )
Snif !!!
 
Lettre d'information
Pour avoir des nouvelles de ce site, inscrivez-vous à notre Newsletter.